راهنمای جامع میلگرد CK45 (فولاد ۱.۱۱۹۱)؛ از ویژگیهای فنی تا کاربردهای صنعتی
میلگرد CK45 که در دستهبندی فولادهای میانکربن قرار میگیرد، یکی از استراتژیکترین مقاطع فولادی در صنایع مادر است. این فولاد در استاندارد DIN آلمان با شماره مواد ۱.۱۱۹۱ شناخته میشود و در بازار بینالمللی با نامهای دیگری نظیر SAE 1045 (استاندارد آمریکا) و EN8 (استاندارد بریتانیا) نیز شهرت دارد. اگر به دنبال متریالی هستید که ترکیبی از استحکام، مقاومت در برابر ضربه و قابلیت ماشینکاری عالی را ارائه دهد، فولاد CK45 بهترین گزینه است.
۱. مشخصات فنی و آنالیز شیمیایی دقیق
فولاد ۱.۱۱۹۱ به دلیل داشتن درصد کربن متوسط (حدود ۰.۴۵٪)، تعادلی بینظیر میان سختی و شکلپذیری برقرار کرده است. وجود عناصری مانند سیلیسیم و منگنز در این آلیاژ، باعث بهبود خواص الاستیک و مقاومت در برابر سایش میشود.
جدول ترکیبات شیمیایی (بر اساس درصد وزنی):
| عنصر | علامت اختصاری | بازه درصدی | نقش در آلیاژ |
| کربن | C | ۰.۴۲ – ۰.۵۰ | افزایش سختی و استحکام کششی |
| سیلیسیم | Si | حداکثر ۰.۴۰ | اکسیژنزدایی و افزایش مقاومت تسلیم |
| منگنز | Mn | ۰.۵۰ – ۰.۸۰ | بهبود قابلیت سختکاری و چقرمگی |
| فسفر | P | ≤ ۰.۰۳۵ | عنصر ناخالصی (کنترل شده) |
| گوگرد | S | ≤ ۰.۰۳۵ | بهبود ماشینکاری (در مقادیر کنترل شده) |
۲. خواص مکانیکی و فیزیکی فولاد ۱.۱۱۹۱
میلگرد CK45 به دلیل ساختار متالورژیکی خود، ویژگیهای فیزیکی برجستهای دارد که آن را برای قطعات تحت تنش مناسب میکند:
-
استحکام کششی: حدود ۵۷۰ تا ۷۰۰ مگاپاسکال (بسته به قطر و وضعیت عملیات حرارتی).
-
سختی برینل: حدود ۱۷۰ تا ۲۱۰ HB (در حالت نرمالیزه).
-
تراکم فیزیکی: ۷.۸۵ گرم بر سانتیمتر مکعب.
-
قابلیت ماشینکاری: بسیار عالی (حدود ۶۵٪ فولاد ۱۲۱۱).

۳. فرآیندهای حرارتی؛ کلید افزایش کارایی
یکی از دلایل محبوبیت میلگرد CK45 در شرکت فولاد سخت، واکنش بسیار خوب این فولاد به عملیات حرارتی است.
-
فرآیند آنیلینگ (Annealing): برای نرم کردن فولاد جهت تسهیل در ماشینکاری، آن را تا دمای ۶۵۰-۷۰۰ درجه سانتیگراد گرم کرده و سپس در کوره خنک میکنند.
-
سختکاری (Hardening): با گرم کردن تا ۸۲۰-۸۶۰ درجه و کوئنچ کردن در آب یا روغن، سختی سطح به شدت افزایش مییابد.
-
تمپرینگ (Tempering): برای کاهش تردی پس از سختکاری، فولاد را مجدداً تا دمای ۵۵۰-۶۶۰ درجه گرم میکنند تا چقرمگی بهینه حاصل شود.
۴. کاربردهای گسترده در صنایع استراتژیک
میلگرد CK45 به دلیل قیمت مقرونبهصرفه و خواص فیزیکی مطلوب، در اکثر صنایع سنگین و سبک حضور دارد:
الف) صنعت خودروسازی و حمل و نقل
بسیاری از قطعاتی که روزانه در خودروها تحت فشار و اصطکاک هستند از این فولاد ساخته میشوند؛ از جمله:
-
پلوسها و اکسلهای خودرو.
-
میل لنگ و شاتون موتور.
-
سگدست و بوشهای سیستم تعلیق.
ب) مهندسی مکانیک و ساخت ماشینآلات
-
شفتهای صنعتی: به دلیل مقاومت در برابر پیچش.
-
چرخدندههای کوچک: که نیاز به سختی سطحی متوسط دارند.
-
غلطکهای صنعتی: مورد استفاده در خطوط تولید کاغذ و نساجی.
ج) ابزارسازی و کشاورزی
ساخت قطعاتی مانند خیشهای کشاورزی، متهها و چکشهایی که نیاز به مقاومت در برابر ضربه دارند، از دیگر کاربردهای فولاد ۱.۱۱۹۱ است.
۵. مقایسه تخصصی: CK45 در برابر CK35 و CK22
بسیاری از مشتریان در هنگام خرید دچار تردید میشوند. تفاوت اصلی در درصد کربن است:
-
CK22: کربن پایین، جوشپذیری عالی، اما سختی کم. مناسب برای قطعات ساده.
-
CK35: میانکربن با سختی کمتر از CK45. این میلگرد “نرمتر” است و در جاهایی که نیاز به انعطاف بیشتری نسبت به قدرت داریم (مثل پیچهای خاص) استفاده میشود.
-
CK45: نقطه تعادل صنعت. سختی بیشتر از دو مورد قبلی و قابلیت پذیرش عملیات حرارتی بسیار بالاتر.
۶. بررسی معادلهای جهانی (Cross Reference)
در نقشههای مهندسی خارجی، ممکن است نام CK45 را نبینید. معادلهای معتبر آن عبارتند از:
-
استاندارد بهلر (BOHLER): با کد تجاری H.EH.
-
استاندارد پلدی (POLDI): با کد W6H.
-
استاندارد ژاپن (JIS): کد S45C.
۷. راهنمای خرید میلگرد CK45 از فولاد سخت
ما در انبار خود تنوع بینظیری از محصولات داخلی و وارداتی را فراهم کردهایم تا پاسخگوی نیاز دقیق پروژههای شما باشیم.
کارخانجات تامینکننده:
-
تولیدات داخلی: میلگرد CK45 یزد (بسیار باکیفیت برای ماشینکاری)، اسفراین (مناسب برای قطعات سنگین) و ذوب آهن اصفهان.
-
تولیدات وارداتی: بارهای اوکراینی، روسی (معروف به کیفیت یکنواخت) و بارهای آلمانی برای مصارف حساس.
ابعاد و مشخصات ظاهری:
ما این مقاطع را در قطرهای ۱۲ میلیمتر تا ۸۰۰ میلیمتر موجود داریم. شاخهها معمولاً در طول ۶ متر عرضه میشوند، اما امکان برشکاری با دستگاههای اره نواری مدرن طبق نقشه مشتری فراهم است.
۸. نکات ایمنی و جوشپذیری
یک نکته سئوی محتوایی و فنی مهم: جوشپذیری میلگرد CK45 محدود است. به دلیل کربن بالا، در صورت جوشکاری نامناسب خطر ایجاد ترک در ناحیه متأثر از حرارت (HAZ) وجود دارد. برای جوشکاری این فولاد حتماً باید قطعه پیشگرم (Pre-heat) شده و پس از جوشکاری نیز به آرامی خنک شود.
۹. چرا قیمت میلگرد CK45 نوسان دارد؟
قیمت این محصول به چندین فاکتور بستگی دارد:
-
قیمت جهانی سنگ آهن و قراضه.
-
نرخ ارز: به ویژه برای بارهای وارداتی (روس و اوکراین).
-
روش تولید: میلگردهای نورد گرم قیمت کمتری نسبت به میلگردهای کششی (ترانس) دارند.
-
هزینه انرژی: برق و گاز کارخانجات داخلی.
توصیه فولاد سخت: همواره قبل از خرید، درخواست آنالیز آزمایشگاهی یا سرتیفیکیت کویل را داشته باشید تا از اصالت بار و درصد کربن واقعی اطمینان حاصل کنید.
۱۰. سوالات متداول (FAQ)
۱. آیا میلگرد CK45 ضد زنگ است؟
خیر، این یک فولاد کربنی است و در محیطهای مرطوب دچار اکسیداسیون میشود. برای جلوگیری از زنگزدگی باید پوششدهی یا آبکاری شود.
۲. بهترین جایگزین برای CK45 چیست؟
اگر نیاز به سختی بسیار بالاتری دارید، فولاد MO40 (1.7225) پیشنهاد میشود که دارای کروم و مولیبدن است.
۳. تفاوت میلگرد CK45 یزد با بارهای متفرقه چیست؟
میلگرد یزد به دلیل دقت بالا در قطر و یکنواختی در ترکیب شیمیایی، در بین تراشکاران محبوبیت بیشتری دارد و ضایعات کمتری ایجاد میکند.